TỰ HÀO 75  NĂM TRUYỀN THỐNG PHÒNG ĐÀO TẠO, HỌC VIỆN QUÂN Y

         Nhân dịp kỷ niệm 75 năm Ngày truyền thống, Phòng Đào tạo, HVQY  vinh dự được Bộ trưởng Bộ Quốc phòng tặng Bằng khen.

Cách đây vừa tròn 75 năm, Phòng Huấn luyện Quân y cục được thành lập bên cạnh Trường Quân y sỹ Việt Nam. Ngoài nhiệm vụ chỉ đạo chung của ngành quân y còn có trách nhiệm chỉ đạo, đảm bảo công tác huấn luyện cho Trường Quân y sỹ Việt Nam. Ngày 20/3/1950 là ngày khai giảng Khóa II của nhà trường và từ đó cũng là ngày truyền thống hàng năm của Phòng Đào tạo.

Trải qua các giai đoạn lịch sử với rất nhiều khó khăn, đi cùng với sự phát triển của Học viện, đầu tiên chỉ với 03 cán bộ từ ngày sơ khai thành lập với tên gọi Phòng Huấn luyện – Quân y cục (Đầu năm 1950), Ban Quản lý giáo dục (1951), Ban Giáo vụ (1956), Phòng Huấn luyện (1965), Phòng Đào tạo (1981). Dưới sự chỉ đạo sát sao của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện cùng với sự thống nhất, đoàn kết, khắc phục mọi khó khăn, tập thể, cán bộ, nhân viên qua các thời kỳ Phòng Đào tạo hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ qua các giai đoạn lịch sử khác nhau.

Giai đoạn từ 1950 đến năm 1981, Học viện thực hiện nhiệm vụ đào tạo quân y sỹ; bác sĩ quân y trình độ đại học với nhiều loại hình từ dài hạn, chuyên tu, tại chức, đào tạo và bồi dưỡng cán bộ quân y sau đại học, kịp thời phục vụ kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ. Phòng Huấn luyện đã tham mưu cho Thủ trưởng đề nghị một chương trình cho các lớp nhằm nhanh chóng phục vụ yêu cầu chiến trường, thiết thực đáp ứng chỉ thị của Quân ủy. Với công tác nghiệp vụ điều hành huấn luyện trong điều kiện sơ tán, Phòng Huấn luyện nghiên cứu, đề xuất nhiều vấn đề để khắc phục khó khăn, đảm bảo chất lượng như một số môn chưa thể triển khai trang thiết bị, phòng thực tập ở nơi sơ tán ngay được như Giải phẫu, Phẫu thuật thực hành… Phòng đã đề nghị Thủ trưởng Nhà trường và được chấp thuận phương án: ban ngày học lý thuyết nơi sơ tán, ban đêm thực hành tại cơ sở A; hoặc tổ chức cho học sinh đi thực tập lâm sàng tại các bệnh viện quân khu và bệnh viện tỉnh trên miền Bắc. Triển khai thực hiện các kế hoạch trên thật vô cùng gian lao vất vả trong điều kiện thời chiến song kết quả rất đáng phấn khởi, vừa giải quyết được khó khăn, vừa đảm bảo chất lượng huấn luyện theo yêu cầu lúc đó và những năm tiếp theo. Phòng Huấn luyện đã tham mưu cho lãnh đạo, chỉ huy Nhà trường soạn thảo 6 phương châm huấn luyện, 6 phương châm này đã có tác dụng thiết thực trong việc chỉ đạo nâng cao chất lượng dạy và học của nhiều lớp trong thời gian này và cũng là cơ sở cho việc tổng kết dạy tốt học tốt trong các năm sau. Phòng hết sức quan tâm đến cải tiến phương thức hoạt động sao cho phù hợp với tình hình như tiếp tục tổ chức kiện toàn hệ thống giáo vụ bộ môn kể cả các bộ môn lâm sàng. Cán bộ của Phòng đầu tuần trực tiếp xuống làm việc tại các khu vực, các khoa để triển khai kế hoạch huấn luyện và nắm tình hình, cuối tuần mới tập trung về hội ý tổng hợp tình hình và bàn kế hoạch giải quyết các vấn đề tồn tại nhằm đáp ứng yêu cầu huấn luyện.

Năm 1975, Phòng đã phối hợp với các cơ quan, đề xuất với lãnh đạo xây dựng, tổ chức 6 bộ môn huấn luyện lâm sàng tại Viện Quân y 103. Năm 1976, Nhà trường đã có 40 bộ môn, khoa huấn luyện (10 bộ môn y học cơ sở, 19 bộ môn khoa lâm sàng, 6 bộ môn y học quân sự, 1 bộ môn giáo dục chính trị) và 3 labo chuyên đề (thành phẩm máu, đồng vị phóng xạ, thuốc nam). Sau mỗi lần hình thành một bộ môn, khoa, Phòng lại có nhiệm vụ hướng dẫn để các đơn vị nắm được mục tiêu, yêu cầu, đại cương huấn luyện, phương thức huấn luyện và các quy chế, chế độ đảm bảo huấn luyện, vì vậy khối lượng công việc của Phòng ngày một nặng nề, đặc biệt lại ở trong giai đoạn chiến tranh.

Để nâng cao chất lượng huấn luyện, Phòng tham mưu cho lãnh đạo Nhà trường tăng cường công tác bồi dưỡng đội ngũ giáo viên bằng nhiều biện pháp: Xây dựng tiêu chuẩn giáo viên để trên cơ sở đó các bộ môn, khoa có kế hoạch cụ thể, chi tiết tiến hành bồi dưỡng các đồng chí cán bộ thuộc nguồn phát triển thành giáo viên; Mở nhiều lớp học ngoại ngữ (chủ yếu là tiếng Nga, tiếng Anh), phương pháp dạy học; Đưa cán bộ, giáo viên đi thực tế đơn vị, thực tế chiến trường.

Giai đoạn từ năm 1981: Ngày 16/12/1981, Bộ Quốc phòng đã ra Quyết định chuyển Trường Đại học Quân y thành Học viện Quân y. Trong giai đoạn này, Phòng đã triển khai một khối lượng công việc rất lớn, thu hút nhiều công sức và tâm huyết của các đồng chí lãnh đạo chỉ huy Học viện, chỉ huy các phòng, các bộ môn, bệnh viện, các hệ quản lý học viên… Dưới sự chỉ đạo của Thủ trưởng Học viện, Phòng đã triển khai từng khâu, từng bước từ xây dựng mục tiêu chung đến khung chương trình, mục tiêu nội dung học tập của từng bộ môn… Nhiều đồng chí có kinh nghiệm, nhiều chủ nhiệm bộ môn đã được phân công chuẩn bị, kể cả biên soạn bài giảng, sách giáo khoa. Củng cố, xây dựng bộ môn, bồi dưỡng, tập huấn đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý. Giáo viên giảng cho lớp tập huấn gồm các thầy BS Trịnh Phúc Nguyên – Trưởng phòng Huấn luyện, GS Nguyễn Hữu Mô – CNBM Sinh lý bệnh, thầy Nghiêm Xuân Đức – cán bộ Phòng Huấn luyện. Phòng Huấn luyện căn cứ vào hướng dẫn của Bộ Quốc phòng đã xây dựng tiêu chuẩn phân loại cán bộ giảng dạy: giảng viên, giảng viên chính, trợ lý giảng dạy và chế độ tập sự, giảng thử, bình giảng, thông qua bài giảng… Hệ thống cán bộ giáo vụ, nhiệm vụ, chức trách giáo vụ Bộ môn, Hệ cũng được củng cố lại. Phòng điều hành huấn luyện, phòng phương pháp, phòng tập giảng cũng được xây dựng và đem vào sử dụng, hệ thống tổ chức này đã góp phần tích cực trong thực hiện nhiệm vụ.

Quán triệt phương châm “Học kết hợp chặt chẽ với hành, nhà trường gắn kiền với đơn vị”, Phòng đã kết hợp với các bộ môn, giáo vụ Bệnh viện 103, Hệ, biên soạn quy trình thực hành tại bệnh viện quân, dân, thực hành tại đơn vị, tại nơi dã ngoại. Năm 1984, dưới sự chỉ đạo của Thủ trưởng Học viện, Phòng Huấn luyện và Ban Giáo vụ Bệnh viện 103 đã biên soạn cuốn “Chỉ tiêu huấn luyện lâm sàng” và cơ cấu mặt bệnh phục vụ huấn luyện, trong đó quy định rõ các mặt bệnh cần học, số bệnh nhân phải khám, số bệnh án phải làm, số lần được xem, được phụ, được làm các kỹ thuật cho học viên vòng 1, 2, 3. Thực hiện chỉ tiêu thực hành là một trong những mục tiêu quan trọng mà các bộ môn phải có kế hoạch, biện pháp cụ thể để đảm bảo; học viên phải phấn đấu thực hiện đầy đủ. Từ năm 1997, Học viện bắt đầu tổ chức Hội nghị giao ban Chủ nhiệm Bộ môn định kỳ hàng tháng. Đây là một trong những công tác tham mưu của Phòng Đào tạo với Giám đốc Học viện để triển khai thực hiện tốt trong công tác đào tạo; qua đó, kịp thời rút kinh nghiệm, giải quyết những vấn đề còn hạn chế, tồn tại, đồng thời triển khai các nội dung công tác cụ thể về đào tạo trong tháng tiếp theo.

Khối lượng đào tạo trong giai đoạn rất lớn, có thời điểm đến gần 6000 học viên với nhiều loại hình đào tạo khác nhau, vừa đào tạo chính quy dài hạn quân và dân y, vừa đào tạo bác sĩ chuyên tu cho các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long; bác sĩ cử tuyển Tây Nguyên, đào tạo  theo địa chỉ cho tỉnh Bắc Kạn và Yên Bái. Bằng thành quả lao động khoa học và nghiêm túc của tất cả các thành viên trong Học viện mà Phòng là cơ quan tham mưu, tổ chức thực hiện, đã xây dựng và điều hành kế hoạch huấn luyện nhịp nhàng, chính xác, tận dụng được điều kiện cở vật chật chất và đội ngũ cán bộ có kinh nghiệm của các bệnh viện quân và dân y, bảo đảm hoàn thành kế hoạch huấn luyện học kỳ, năm học và toàn khóa cho tất cả các đối tượng học viên.

Trong quá trình xây dựng và phát triển Phòng Đào tạo đã được Đảng, Nhà nước, Quân đội tặng thưởng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Chiến công hạng Nhất và hạng Nhì; Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba (2009) và hạng Nhì (2019), Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ (2015); Cờ thi đua của Bộ Quốc phòng (1997, 2000), Giai đoạn từ năm 2020-2025 được Bộ Quốc phòng tặng 05 bằng khen (2020, 2022 và 2024) cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.

Thành tích trên có sự đóng góp to lớn, thường xuyên, liên tục của nhiều thế hệ cán bộ, nhân viên phòng Đào tạo, gắn liền với lịch sử phát triển, trưởng thành của Học viện, một trong những trường đại học khối ngành sức khỏe uy tín, chất lượng hàng đầu của Việt Nam, đơn vị 3 lần được phong tặng Anh Hùng lực lượng vũ trang Nhân dân.

Qua những giai đoạn lịch sử với nhiều khó khăn, gian khổ đó, tập thể, cán bộ, nhân viên qua các thời kỳ Phòng Đào tạo đã không ngừng phát triển về mọi mặt. Kế thừa, phát huy truyền thống vẻ vang của các thế hệ trước tập thể Phòng Đào tạo ngày nay luôn cố gắng phấn đấu hoàn thành tốt sứ mạng “Tham mưu, giúp việc cho Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện về xây dựng và phát triển chương trình đào tạo; tổ chức quản lý, điều hành hoạt động giáo dục, đào tạo đại học; nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên và cán bộ quản lý giáo dục; mở rộng quan hệ trao đổi và hợp tác với các trường đại học trong nước và trên thế giới”.

Để xứng đáng với các phần thưởng cao quý được Đảng, Nhà nước, Quân đội tặng thưởng, xứng đáng với thành quả và truyền thống các thế hệ cha anh đã xây đắp, thế hệ cán bộ, nhân viên của Phòng Đào tạo hôm nay, trên từng cương vị nguyện tiếp tục thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị, Chỉ thị số 87 của Thường vụ QUTW về đẩy mạnh “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, gắn với Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ thời kỳ mới”. Bằng tất cả nhiệt tình, trí tuệ và tâm huyết thi đua hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao. Trong đó cần tập trung thực hiện tốt một số nội dung sau:

Một là, Tiếp tục quán triệt sâu sắc các quan điểm, chủ trương, chính sách của Đảng, Quân đội, của Học viện về công tác giáo dục đào tạo, làm cơ sở vững chắc cho công tác tham mưu và triển khai thực hiện các hoạt động đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của Phòng, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng cao của sự nghiệp phát triển ngành y nói chung, ngành quân y nói riêng, góp phần xây dựng quân đội, xây dựng Học viện cách mạng, chính quy, hiện đại.

Hai là, Tham mưu cho Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện không ngừng đổi mới, hoàn thiện quy trình, chương trình, nội dung đào tạo theo hướng “Chuẩn hóa, hiện đại hóa”; xây dựng chương trình đào tạo theo hướng tích hợp dựa trên năng lực và chuẩn đầu ra, đáp ứng yêu cầu của Quân đội và xã hội; phù hợp với điều kiện thực tiễn của Học viện và xu hướng đổi mới đào tạo y khoa hiện nay của trường đại học trong nước và trên thế giới. Xây dựng và bổ sung chương trình đào tạo Y học quân sự, đổi mới nội dung diễn tập cuối khóa sát với thực tiễn. Tổ chức biên soạn đầy đủ giáo trình, tài liệu dạy học; xây dựng kho học liệu số; ứng dụng hiệu quả ứng dụng chuyển đổi số trong công tác giáo dục, đào tạo. Đổi mới hình thức và phương pháp giảng dạy, kiểm tra, đánh giá dựa trên năng lực và chuẩn đầu ra, theo hướng phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực học viên, đảm bảo đánh giá chính xác, toàn diện, khách quan, công bằng và hiện đại.

Ba là, Đề xuất và triển khai đồng bộ các giải phát phát triển và nâng cao chất lượng đội ngũ giảng viên và cán bộ quản lý giáo dục. Xây dựng và bổ sung các tiêu chuẩn, quy trình bồi dưỡng, xét chọn, công nhận giảng viên các trình độ đảm bảo các tiêu chí: có trình độ chuyên môn, trình độ và năng lực sư phạm, có kinh nghiệm thực tiễn. Tăng cường đưa cán bộ, giảng viên trẻ đi thực tế tại đơn vị; mời các lãnh đạo, chỉ huy, các chuyên gia đầu ngành của các cơ quan, đơn vị trong và ngoài Quân đội tham gia giảng dạy, truyền thụ kinh nghiệm thực tiễn cho cán bộ, giảng viên, học viện của Học viện, đặc biệt về y học quân sự. Thường xuyên tổ chức các Hội nghị, hội thảo, tập huấnvề đào tạo y khoa với chủ đề thiết thực, sát với yêu cầu thực tiễn đặt ra.

Bốn là, Tổ chức tốt các hoạt động tuyên truyền, hướng nghiệp tuyển sinh đại học với nội dung, phương pháp tuyên truyền phong phú, hiệu quả, thiết thực, phù hợp với đối tượng học sinh. Đề xuất các phương thức tuyển sinh phù hợp và thực hiện công tác tuyển sinh đại học chặt chẽ, đúng quy định, tuyển sinh đủ chỉ tiêu, bảo đảm chất lượng nguồn tuyển; Triển khai đề án đào tạo hệ dân sự tại Học viện bảo đảm chất lượng, hiệu quả, góp phần quảng bá và nâng cao uy tín của Quân đội và Học viện.

Năm là, Tham mưu thực hiện hiệu quả phương châm “Chất lượng đào tạo của nhà trường là khả năng sẵn sàng chiến đấu của đơn vị”, gắn nhà trường với đơn vị; đẩy mạnh hợp tác quốc tế về đào tạo. Mở rộng cơ sở thực hành lâm sàng tại các cơ sở y tế trong và ngoài Quân đội. Tăng cường hợp tác trong đào tạo với các trường, viện và bệnh viện, đơn vị, địa phương quân, dân y trong cả nước, nâng cao chất lượng đào tạo nhất là chất lượng thực hành lâm sàng, chất lượng đào tạo Y học Quân sự.

Sau là, Xây dựng sự đoàn kết, thống nhất cao trong chỉ huy và cán bộ, nhân viên trong Phòng; phát huy trí tuệ tập thể, tính dân chủ, tính nguyên tắc trong lãnh đạo và thực hiện nhiệm vụ; xây dựng Phòng chính quy, vững mạnh về mọi mặt; cán bộ, nhân viên có đủ trình độ, năng lực, có tinh thần trách nhiệm cao, làm việc theo đúng chức trách, sẵn sàng nhận và hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao.

75 năm là một chặng đường đầy thử thách nhưng cũng rất vẻ vang. Với truyền thống đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, trách nhiệm, Phòng Đào tạo sẽ tiếp tục phát triển, đóng góp nhiều hơn nữa vào sự nghiệp chung của Quân đội và Học viện Quân y anh hùng.

Đại tá, GS, TS NGUYỄN DUY BẮC, Trưởng phòng Đào tạo, HVQY